Dua voor genezing: smeekbeden bij ziekte uit de Koran en soennah

Als jij of iemand van wie je houdt ziek is, wil je weten wat je kunt zeggen. De Profeet ﷺ heeft ons mooie smeekbeden (dua’s) geleerd voor als je zelf pijn hebt en voor als je een zieke bezoekt. In dit artikel vind je deze dua’s in het Arabisch, met een Nederlandse vertaling en de bron.

Genezing komt alleen van Allah

Voordat we naar de dua’s kijken, is één punt belangrijk: alleen Allah geneest. Een dokter, een medicijn of een roeqyah is een middel. De echte genezing komt van Allah. De profeet Ibrahiem zei dit heel duidelijk:

وَإِذَا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِينِ

“En als ik ziek word, dan is Hij het Die mij geneest.”

Qur’an 26:80

Allah vertelt ook dat de Koran zelf een genezing is voor de gelovigen:

وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ

“En Wij sturen van de Koran neer wat een genezing en een barmhartigheid is voor de gelovigen.”

Qur’an 17:82

Daarom vraag je om genezing alleen aan Allah, en niet aan iets of iemand anders.

De dua van de Profeet ﷺ als hij een zieke bezocht

‘Aaïshah (moge Allah tevreden met haar zijn) vertelde dat de Profeet ﷺ deze dua zei als hij naar een zieke ging, of als er een zieke bij hem werd gebracht. Je spreekt het ongeveer zo uit: Adh-hibil-baas, rabban-naas, ishfi wa antash-shaafie, laa shifaa’a illaa shifaa’oek, shifaa’an laa yoeghaadiroe saqamaa.

أَذْهِبِ الْبَاسَ رَبَّ النَّاسِ، اشْفِ وَأَنْتَ الشَّافِي لاَ شِفَاءَ إِلاَّ شِفَاؤُكَ، شِفَاءً لاَ يُغَادِرُ سَقَمًا

“Neem de kwaal weg, Heer van de mensen. Genees, want U bent de Genezer. Er is geen genezing behalve Uw genezing; een genezing die geen ziekte achterlaat.”

Deze hadieth staat in Sahieh al-Boekharie 5675.

In deze korte dua zit veel: je noemt Allah de Heer van alle mensen en de enige Genezer, en je vraagt om een volledige genezing.

Wat je tegen een zieke zegt: "Laa ba’s, tahoeroen in shaa’ Allah"

Ibn ‘Abbaas (moge Allah tevreden met hem zijn) vertelde dat de Profeet ﷺ, als hij een zieke bezocht, tegen hem zei:

لاَ بَأْسَ طَهُورٌ إِنْ شَاءَ اللَّهُ

“Het is niet erg, het is een reiniging (van zonden), als Allah het wil.”

Deze hadieth staat in Sahieh al-Boekharie 5656.

Met deze woorden geef je de zieke hoop. Je herinnert hem eraan dat ziekte zonden kan wegnemen. In dezelfde hadieth antwoordde een bedoeïen negatief: hij zei dat het maar koorts was die hem naar het graf zou brengen. Toen zei de Profeet ﷺ: “Ja, dan is het zo.” Hieruit leer je dat het goed is om positieve woorden van troost aan te nemen.

Zeven keer: "As’aloe Allaah al-‘Adhiem..."

Er is ook een dua die je zeven keer zegt bij een zieke. Je spreekt hem zo uit: As’aloe Allaah al-‘Adhiem, rabbal-‘arshil-‘adhiem, an yashfiyak. Ibn ‘Abbaas (moge Allah tevreden met hem zijn) vertelde dat de Profeet ﷺ zei:

مَنْ عَادَ مَرِيضًا لَمْ يَحْضُرْ أَجَلُهُ فَقَالَ عِنْدَهُ سَبْعَ مِرَارٍ أَسْأَلُ اللَّهَ الْعَظِيمَ رَبَّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ أَنْ يَشْفِيَكَ إِلاَّ عَافَاهُ اللَّهُ مِنْ ذَلِكَ الْمَرَضِ

“Wie een zieke bezoekt bij wie de tijd van sterven nog niet gekomen is, en bij hem zeven keer zegt: ‘Ik vraag Allah, de Geweldige, de Heer van de geweldige Troon, om jou te genezen’, dan geneest Allah hem zeker van die ziekte.”

Deze hadieth staat in Sahieh Soenan Abie Daawoed 3106.

Let op de woorden “bij wie de tijd van sterven nog niet gekomen is”. Het leven en de dood zijn in de hand van Allah. Je doet de dua met vertrouwen en laat de uitkomst aan Hem over.

De dua met je hand op de plek van de pijn

‘Oethmaan ibn Abie al-‘Aas ath-Thaqafie (moge Allah tevreden met hem zijn) had al lang pijn in zijn lichaam, sinds hij moslim was geworden. Hij vertelde dit aan de Profeet ﷺ. De Profeet ﷺ zei tegen hem:

ضَعْ يَدَكَ عَلَى الَّذِي تَأَلَّمَ مِنْ جَسَدِكَ وَقُلْ بِاسْمِ اللَّهِ

“Leg je hand op de plek van je lichaam die pijn doet en zeg: Bismillaah (in de naam van Allah).”

Deze hadieth staat in Sahieh Muslim 2202.

Het “Bismillaah” zeg je drie keer. Daarna zei de Profeet ﷺ:

وَقُلْ سَبْعَ مَرَّاتٍ أَعُوذُ بِاللَّهِ وَقُدْرَتِهِ مِنْ شَرِّ مَا أَجِدُ وَأُحَاذِرُ

“En zeg zeven keer: Ik zoek bescherming bij Allah en bij Zijn macht tegen het kwaad van wat ik voel en waarvoor ik vrees.”

Deze hadieth staat in Sahieh Muslim 2202.

Samengevat doe je dit:

1. Leg je hand op de plek waar je pijn voelt.
2. Zeg drie keer: Bismillaah.
3. Zeg zeven keer: A‘oedhoe billaahi wa qoedratihi min sharri maa adjidoe wa oehaadhir.

De roeqyah die Djibriel voor de Profeet ﷺ deed

Ook de Profeet ﷺ werd ziek. Aboe Sa‘ied (moge Allah tevreden met hem zijn) vertelde dat Djibriel naar de Profeet ﷺ kwam en vroeg: “Moehammad, ben je ziek?” De Profeet ﷺ zei: “Ja.” Toen deed Djibriel deze roeqyah voor hem. Uitspraak: Bismillaahi arqiek, min koelli shay’in yoe’dhiek, min sharri koelli nafsin aw ‘ayni haasid, Allaahoe yashfiek, bismillaahi arqiek.

بِاسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ مِنْ كُلِّ شَىْءٍ يُؤْذِيكَ مِنْ شَرِّ كُلِّ نَفْسٍ أَوْ عَيْنِ حَاسِدٍ اللَّهُ يَشْفِيكَ بِاسْمِ اللَّهِ أَرْقِيكَ

“In de naam van Allah doe ik roeqyah over je, tegen alles wat je schaadt, tegen het kwaad van iedere ziel of van het oog van een jaloerse. Allah geneest je. In de naam van Allah doe ik roeqyah over je.”

Deze hadieth staat in Sahieh Muslim 2186.

Je kunt deze woorden zeggen over iemand die ziek is, bijvoorbeeld je kind of je ouder. Meer over wat roeqyah is en hoe je het volgens de soennah doet, lees je in het artikel over roeqyah ter genezing.

Dua voor genezing uit de Koran: de smeekbede van de profeet Ayyoeb

De profeet Ayyoeb (vrede zij met hem) werd lange tijd zwaar beproefd. Hij bleef geduldig en riep zijn Heer aan met zachte, nederige woorden. Allah vertelt:

وَأَيُّوبَ إِذْ نَادَىٰ رَبَّهُ أَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ فَاسْتَجَبْنَا لَهُ فَكَشَفْنَا مَا بِهِ مِنْ ضُرٍّ

“En (gedenk) Ayyoeb, toen hij zijn Heer aanriep: ‘Mij heeft onheil getroffen, en U bent de Meest Barmhartige van de barmhartigen.’ Toen verhoorden Wij hem en namen Wij het onheil weg dat hem trof.”

Qur’an 21:83-84

Ayyoeb klaagde niet over Allah, maar bij Allah. Hij noemde zijn nood en Allahs barmhartigheid, en Allah verhoorde hem. Lees meer over deze smeekbede in het artikel over de dua van Ayyoeb.

Geduld, vertrouwen en het gebruiken van medicijnen

Dua doen betekent niet dat je geen dokter of medicijn mag gebruiken. Aboe Hoerayrah (moge Allah tevreden met hem zijn) vertelde dat de Profeet ﷺ zei:

مَا أَنْزَلَ اللَّهُ دَاءً إِلاَّ أَنْزَلَ لَهُ شِفَاءً

“Allah heeft geen ziekte neergezonden zonder er ook een genezing voor neer te zenden.”

Deze hadieth staat in Sahieh al-Boekharie 5678.

Je gebruikt dus de middelen die Allah heeft gegeven, zoals medicijnen en goede zorg. Tegelijk weet je dat de genezing alleen van Allah komt. Je doet dua, je hebt geduld en je vertrouwt op Hem. Hoe de Profeet ﷺ zelf met ziekte omging, lees je in het artikel over de handeling van de Profeet bij ziekte. Voel je naast je ziekte ook veel zorgen, kijk dan ook naar de dua bij angst.

Wil je deze en andere smeekbeden altijd bij de hand hebben, dan kan een boekje als 200 smeekbeden uit de Qur'an en Sahihayn je helpen.